Cyber Resilience Act: co muszą zrobić producenci sprzętu i oprogramowania do 2027 roku
Najważniejsze w skrócie
- CRA to rozporządzenie, a nie dyrektywa. Obowiązuje bezpośrednio we wszystkich państwach członkowskich UE, więc nie trzeba czekać na żadną polską ustawę.
- Obejmuje niemal każdy sprzęt i każde oprogramowanie z łącznością sieciową sprzedawane w UE: od routerów i urządzeń IoT po aplikacje mobilne i desktopowe.
- Obowiązek zgłaszania wiąże producentów od 11 września 2026 r.: wczesne ostrzeżenie w ciągu 24 godzin i zgłoszenie w ciągu 72 godzin, przez platformę zgłoszeniową ENISA, która przekazuje je koordynującemu zespołowi CSIRT. Jeśli decyzje o cyberbezpieczeństwie Twoich produktów zapadają w Polsce, jest nim CERT Polska (CSIRT NASK).
- Od 11 grudnia 2027 r. nowe produkty muszą spełniać zasadnicze wymagania z załącznika I i mieć oznakowanie CE, a producent musi obsługiwać podatności przez cały okres wsparcia.
- Załącznik I wprost wymaga, żeby produkty trafiały na rynek bez znanych podatności, które można wykorzystać, a ich bezpieczeństwo było skutecznie i regularnie testowane. Test penetracyjny to najbardziej bezpośredni dowód.
- Kary sięgają 15 mln euro albo 2,5% rocznego światowego obrotu.
„CRA zacznie nas dotyczyć dopiero w grudniu 2027 roku”. Słyszymy to od producentów oprogramowania i urządzeń coraz częściej. To prawda tylko w połowie.
Akt o cyberodporności (Cyber Resilience Act, rozporządzenie (UE) 2024/2847) będzie w pełni stosowany dopiero od 11 grudnia 2027 r., ale pierwszy twardy obowiązek wiąże producentów już od 11 września 2026 r. Od tego dnia producent musi w ciągu 24 godzin zgłosić każdą aktywnie wykorzystywaną podatność w swoim produkcie – także w produktach, które sprzedał przed laty.
W artykule wyjaśniamy, kogo dotyczy CRA, jakie terminy już biegną, co musi spełniać Twój produkt i gdzie w tym wszystkim miejsce na testy penetracyjne.
Stan prawny na 17 listopada 2026 r. Ten materiał ma charakter informacyjny i nie jest poradą prawną. Wiążący jest tekst rozporządzenia (UE) 2024/2847; jeśli oceniasz konkretny produkt, zweryfikuj ocenę z radcą prawnym.
Czym jest Cyber Resilience Act i kogo dotyczy
CRA wprowadza jednolite wymagania cyberbezpieczeństwa dla tak zwanych produktów z elementami cyfrowymi, czyli sprzętu i oprogramowania, których zamierzone lub racjonalnie przewidywalne użycie obejmuje połączenie danych z urządzeniem lub siecią. Działa podobnie jak przepisy o bezpieczeństwie produktów: produkt, który nie spełnia wymagań, nie otrzyma oznakowania CE i nie może być sprzedawany w UE.
Obowiązki mają trzy rodzaje podmiotów gospodarczych:
- Producent rozwija lub wytwarza produkt i wprowadza go do obrotu pod własną nazwą lub znakiem towarowym. To na nim spoczywa większość obowiązków.
- Importer sprawdza, czy produkt od producenta spoza UE spełnia wymagania i ma dokumentację.
- Dystrybutor sprawdza oznakowanie CE i nie sprzedaje produktu, o którym wie, że wymagań nie spełnia.
Uwaga na jedną pułapkę: jeśli istotnie zmodyfikujesz cudzy produkt albo sprzedajesz go pod własną marką, CRA traktuje Cię jak producenta – ze wszystkimi obowiązkami, które się z tym wiążą.
Zazwyczaj w zakresie: urządzenia inteligentnego domu i kamery, routery i sprzęt sieciowy, przemysłowe systemy sterowania, aplikacje mobilne, oprogramowanie desktopowe i on-premise, firmware, systemy operacyjne oraz osobno sprzedawane biblioteki i komponenty.
Poza zakresem:
- wyroby medyczne, pojazdy silnikowe, lotnictwo cywilne i wyposażenie morskie, dla których obowiązują odrębne przepisy,
- czysty SaaS bez dostarczanego produktu, który podlega NIS2,
- niekomercyjny open source. Projekty open source, które firmy systematycznie wspierają, podlegają łagodniejszemu reżimowi dla tak zwanych opiekunów oprogramowania otwartego.
Przy SaaS jest jeden ważny wyjątek. Jeśli Twój backend w chmurze jest niezbędny, żeby produkt mógł wykonywać którąś ze swoich funkcji – najczęściej przy aplikacji albo urządzeniu sterowanym przez chmurę – CRA traktuje go jako część produktu.
Harmonogram: terminy, które już biegną
CRA jest stosowany etapami. Między pierwszym twardym obowiązkiem a pełnym stosowaniem jest tylko 15 miesięcy.
| Data | Co się dzieje |
|---|---|
| 10 grudnia 2024 r. | CRA wszedł w życie |
| 11 czerwca 2026 r. | Zaczęły obowiązywać przepisy o notyfikacji jednostek oceniających zgodność |
| 11 września 2026 r. | Obowiązki zgłaszania z art. 14; uruchomienie platformy zgłoszeniowej ENISA |
| 11 grudnia 2027 r. | Pełne stosowanie: zasadnicze wymagania, ocena zgodności, oznakowanie CE |
Normy zharmonizowane, na podstawie których będziesz wykazywać zgodność, wciąż są dopracowywane, a Komisja już zaproponowała przesunięcie terminów ich dostarczenia. Dopóki odniesienie do normy nie zostanie opublikowane w Dzienniku Urzędowym UE, norma nie daje domniemania zgodności. Nie czekaj więc na normy: obsługa podatności, SBOM, ocena ryzyka i testy będą Ci potrzebne w każdym przypadku.
Zgłaszanie od 11 września 2026 r.: 24 godziny, 72 godziny, 14 dni
Producent musi zgłaszać dwa rodzaje zdarzeń: aktywnie wykorzystywane podatności i poważne incydenty mające wpływ na bezpieczeństwo produktu. Terminy biegną od chwili, w której producent dowiedział się o zdarzeniu.
| Etap | Aktywnie wykorzystywana podatność | Poważny incydent |
|---|---|---|
| Wczesne ostrzeżenie | w ciągu 24 godzin | w ciągu 24 godzin, z informacją, czy istnieje podejrzenie, że incydent spowodowały działania bezprawne lub złośliwe |
| Zgłoszenie | w ciągu 72 godzin | w ciągu 72 godzin |
| Sprawozdanie końcowe | najpóźniej 14 dni po udostępnieniu środka naprawczego | w ciągu 1 miesiąca od zgłoszenia |
Na co uważać:
- Dotyczy to także starych produktów. Obowiązek zgłaszania obejmuje również produkty wprowadzone do obrotu przed 11 grudnia 2027 r. Wszystko, co już działa u Twoich klientów, jest w grze od teraz.
- Nie każdy błąd trzeba zgłaszać. Zgłaszasz tylko podatność, co do której masz wiarygodne dowody, że ktoś ją wykorzystał. Podatność znalezioną przez Ciebie lub Twojego pentestera usuwasz w ramach zwykłego procesu obsługi podatności.
- Zgłoszenia przechodzą przez pojedynczą platformę sprawozdawczą ENISA (Single Reporting Platform, SRP), która doręcza je jednocześnie ENISA i koordynującemu zespołowi CSIRT. To, który zespół to będzie, zależy od głównej siedziby producenta w Unii, czyli państwa członkowskiego, w którym przeważnie zapadają decyzje dotyczące cyberbezpieczeństwa jego produktów. Jeśli decyzje o cyberbezpieczeństwie Twoich produktów zapadają w Polsce, jest nim CERT Polska (CSIRT NASK). ENISA publikuje też listę koordynujących zespołów CSIRT.
- Poinformuj też użytkowników. O wykorzystanej podatności lub incydencie, a także o środkach, które mogą podjąć, musisz powiadomić użytkowników, których to dotyczy.
- Licz czas na własnym zegarze. W pierwszej wersji platformy licznik 72 godzin startuje nie w chwili, gdy dowiadujesz się o zdarzeniu, ale dopiero po wysłaniu wczesnego ostrzeżenia. Wiąże termin z rozporządzenia, więc moment, w którym firma dowiedziała się o zdarzeniu, zapisuj w rejestrze incydentów.
- Przygotuj dostępy z wyprzedzeniem. Konta na platformie są imienne, a logowanie odbywa się przez EU Login z uwierzytelnianiem wieloskładnikowym. Załóż je teraz, a nie w środku incydentu.
Jeśli jesteś jednocześnie podmiotem kluczowym lub ważnym w rozumieniu NIS2, incydenty we własnej działalności zgłaszasz osobno, na podstawie znowelizowanej ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa (ustawy o KSC), która wdraża NIS2 w Polsce – do krajowego zespołu CSIRT lub właściwego organu.
Co musi spełniać produkt od grudnia 2027 r.
Od 11 grudnia 2027 r. każdy nowy produkt musi spełniać zasadnicze wymagania z załącznika I. Dzielą się na dwie części: właściwości samego produktu i proces, w którym producent obsługuje podatności.
Część I: bezpieczeństwo produktu
- wprowadzenie do obrotu bez znanych podatności, które można wykorzystać,
- bezpieczna konfiguracja domyślna z możliwością przywrócenia produktu do stanu pierwotnego,
- aktualizacje zabezpieczeń, w stosownych przypadkach domyślnie automatyczne, z możliwością ich wyłączenia,
- ochrona przed nieuprawnionym dostępem: uwierzytelnianie, zarządzanie tożsamością i dostępem,
- poufność danych (szyfrowanie w spoczynku i podczas przesyłania) oraz integralność danych, poleceń, programów i konfiguracji,
- minimalizacja przetwarzanych danych,
- dostępność podstawowych funkcji, także po incydencie, w tym odporność na ataki DoS,
- jak najmniejszy negatywny wpływ na dostępność usług świadczonych przez inne urządzenia i sieci,
- jak najmniejsza powierzchnia ataku, łącznie z interfejsami zewnętrznymi,
- mechanizmy ograniczające skutki incydentu,
- rejestrowanie zdarzeń istotnych dla bezpieczeństwa,
- bezpieczne i łatwe usuwanie wszystkich danych i ustawień.
Część II: obsługa podatności
- wykaz komponentów oprogramowania (SBOM) w formacie nadającym się do odczytu maszynowego, obejmujący co najmniej zależności najwyższego poziomu,
- usuwanie podatności bez zbędnej zwłoki i – jeśli jest to technicznie wykonalne – dostarczanie aktualizacji zabezpieczeń oddzielnie od aktualizacji funkcjonalnych,
- skuteczne i regularne testy oraz przeglądy bezpieczeństwa,
- publikowanie informacji o usuniętych podatnościach,
- polityka skoordynowanego ujawniania podatności (CVD) i adres kontaktowy do zgłoszeń,
- bezpieczna dystrybucja aktualizacji, bezpłatnie i z towarzyszącym komunikatem bezpieczeństwa.
Do tego dochodzą ocena ryzyka cyberbezpieczeństwa, dokumentacja techniczna i deklaracja zgodności UE. Okres wsparcia producent ustala według tego, jak długo produkt ma być używany – co do zasady na co najmniej pięć lat.
Kategorie produktów i ocena zgodności
Sposób wykazania zgodności zależy od kategorii produktu. Większość produktów należy do kategorii domyślnej i może przejść samoocenę.
| Kategoria | Przykłady | Ocena zgodności |
|---|---|---|
| Domyślna | zwykłe aplikacje, elektronika użytkowa, większość urządzeń IoT | samoocena producenta |
| Ważne, klasa I (załącznik III) | przeglądarki, menedżery haseł, VPN, SIEM, systemy operacyjne, routery i przełączniki, IAM i PAM, inteligentne zamki, kamery bezpieczeństwa | samoocena tylko przy pełnym zastosowaniu norm zharmonizowanych, w przeciwnym razie jednostka notyfikowana |
| Ważne, klasa II (załącznik III) | hiperwizory i środowiska uruchomieniowe kontenerów, zapory sieciowe, IDS i IPS, mikroprocesory i mikrokontrolery odporne na manipulacje | zawsze strona trzecia: jednostka notyfikowana albo europejska certyfikacja |
| Krytyczne (załącznik IV) | sprzętowe moduły bezpieczeństwa, bramy inteligentnych liczników, karty inteligentne | europejska certyfikacja cyberbezpieczeństwa, jeśli wymaga jej akt delegowany, w przeciwnym razie procedury jak dla klasy II |
Jeśli Twój produkt należy do klasy I lub II, zarezerwuj jednostkę notyfikowaną jak najwcześniej. Przed grudniem 2027 r. o wolne terminy będzie trudno.
Kary: model wzorowany na RODO
CRA przejmuje z RODO trzystopniowy system kar. Zawsze stosuje się wyższą z dwóch kwot.
| Naruszenie | Maksymalna kara |
|---|---|
| Zasadnicze wymagania (załącznik I) i obowiązki producenta, w tym zgłaszanie (art. 13 i 14) | 15 mln euro albo 2,5% rocznego światowego obrotu |
| Pozostałe obowiązki, np. importerów, dystrybutorów albo w ramach oceny zgodności | 10 mln euro albo 2% |
| Nieprawidłowe, niekompletne lub wprowadzające w błąd informacje przekazane organom | 5 mln euro albo 1% |
Mikroprzedsiębiorstwa i małe przedsiębiorstwa nie mogą zostać ukarane za niedotrzymanie 24-godzinnego terminu na wczesne ostrzeżenie. Obowiązek zgłaszania i pozostałe terminy dotyczą ich jednak w pełni. Poza karami organ nadzoru rynku może nakazać działania naprawcze, ograniczyć sprzedaż produktu albo wycofać go z rynku.
CRA, NIS2 i ISO 27001: co reguluje co
CRA reguluje produkt, NIS2 – to, jak organizacja prowadzi działalność, a ISO 27001 to dobrowolny system zarządzania. Wiele firm będzie mieć do czynienia ze wszystkimi trzema naraz.
| CRA | NIS2 / ustawa o KSC | ISO/IEC 27001 | |
|---|---|---|---|
| Przedmiot | produkty z elementami cyfrowymi | usługi, sieci i systemy organizacji | system zarządzania bezpieczeństwem informacji |
| Forma | rozporządzenie UE, stosowane bezpośrednio | dyrektywa wdrożona w Polsce nowelizacją ustawy o KSC | dobrowolna norma z certyfikacją |
| Kogo dotyczy | producentów, importerów, dystrybutorów | podmiotów kluczowych i ważnych | każdego, kto się na nią zdecyduje |
| Zgłaszanie | ENISA i CSIRT przez SRP, 24 h i 72 h | krajowy CSIRT lub organ właściwy, 24 h, 72 h i 1 miesiąc (terminy z dyrektywy) | brak obowiązku wobec organu |
| Skutek niezgodności | zakaz sprzedaży, kara do 15 mln euro albo 2,5% | kary pieniężne i odpowiedzialność kierownika podmiotu | utrata certyfikatu |
Czystego dostawcy SaaS CRA bezpośrednio nie obejmuje – obejmuje go NIS2, jeśli spełnia kryteria dyrektywy. Jeśli jednak razem z usługą dostarczasz aplikację, agenta albo urządzenie, możesz podlegać obu reżimom. Dobrym fundamentem pod CRA są zabezpieczenia ISO 27001 A.8.8 (zarządzanie podatnościami technicznymi) i A.8.29 (testy bezpieczeństwa w rozwoju i przy odbiorze). Gdzie norma pokrywa się z ustawą o KSC, a gdzie zostają luki, opisujemy w artykule Czy ISO 27001 wystarczy do zgodności z ustawą o KSC.
W pakiecie Digital Omnibus Komisja proponuje jeden punkt zgłaszania incydentów na podstawie NIS2, RODO i DORA, zbudowany na platformie z CRA. Propozycja jest wciąż w procesie legislacyjnym, więc na razie zgłaszasz do każdego adresata osobno.
Gdzie w tym wszystkim miejsce na testy penetracyjne
W tekście CRA nie pada sformułowanie „test penetracyjny”, ale bez niego trudno spełnić załącznik I. Dwa wymagania są jednoznaczne: produkt nie może trafić na rynek ze znanymi podatnościami, które można wykorzystać, a producent musi skutecznie i regularnie testować jego bezpieczeństwo.
Obowiązuje prosta zasada: podatności, którą znajdziemy my, nie musisz zgłaszać w ciągu 24 godzin. Tę, którą znajdzie atakujący – musisz.
| Wymaganie CRA | Jak wykazać je testem |
|---|---|
| Brak znanych podatności, które można wykorzystać | test penetracyjny przed każdym wydaniem, weryfikacja zależności na podstawie SBOM |
| Ochrona przed nieuprawnionym dostępem | testy uwierzytelniania, autoryzacji, zarządzania sesją i API (np. IDOR, BOLA) |
| Poufność i integralność | weryfikacja szyfrowania podczas przesyłania i w spoczynku oraz podpisywania firmware i konfiguracji |
| Minimalna powierzchnia ataku | mapowanie otwartych portów, nieużywanych usług i interfejsów debugowania, takich jak UART czy JTAG |
| Bezpieczna dystrybucja aktualizacji | test mechanizmu OTA: weryfikacja podpisu, downgrade, man-in-the-middle |
| Skuteczne i regularne testowanie | ponowny test przy każdym większym wydaniu oraz retesty poprawek |
Produkt to przy tym cały łańcuch: urządzenie i jego firmware, aplikacja mobilna, API i backend w chmurze. Atakujący wybierze najsłabsze ogniwo, dlatego test musi objąć wszystkie. Raport z testu, z oceną ryzyka i krokami naprawczymi, jest też materiałem do oceny ryzyka w dokumentacji technicznej. Czego audytorzy oczekują od dowodów technicznych, opisujemy w artykule Test penetracyjny: klucz do udanego audytu cyberbezpieczeństwa.
Plan działania: co zrobić przed grudniem 2027 r.
Dwa pierwsze kroki dotyczą obowiązków, które już Cię wiążą, więc nie zostawiaj ich na koniec.
- Zmapuj portfolio. Które produkty są objęte CRA, w jakiej roli występujesz (producent, importer, dystrybutor) i do jakiej kategorii należy każdy produkt.
- Przygotuj się do zgłaszania już dziś. Ustal swój koordynujący zespół CSIRT, załóż konta na platformie ENISA, zdecyduj, kto przesądza o tym, że podatność jest „aktywnie wykorzystywana”, i przećwicz scenariusz 24-godzinny.
- Wprowadź politykę skoordynowanego ujawniania podatności. Publiczny kontakt, np. security.txt albo adres security@, i jasny proces dla badaczy.
- Zbuduj SBOM i monitoruj zależności. Podatność w cudzej bibliotece to Twoja podatność.
- Przeprowadź analizę luk względem załącznika I i ocenę ryzyka cyberbezpieczeństwa dla każdego produktu.
- Przetestuj produkt end-to-end testem penetracyjnym i włącz testy do cyklu wydań.
- Zweryfikuj dostawców komponentów. Producent musi zachować należytą staranność, gdy integruje komponenty od osób trzecich.
- Przygotuj dokumentację i ocenę zgodności. Dokumentacja techniczna, okres wsparcia, deklaracja zgodności UE, a przy klasie I lub II jednostka notyfikowana zarezerwowana z wyprzedzeniem.
Jak może pomóc Haxoris
Ponad 10 lat doświadczenia i 400+ zrealizowanych testów penetracyjnych pokazały nam, gdzie produkty zawodzą najczęściej. Pod kątem CRA możemy dostarczyć:
- Testy penetracyjne całego produktu: aplikacje webowe i aplikacje mobilne, API, urządzenia IoT i firmware oraz backend w chmurze w AWS, Azure lub GCP. Raporty z oceną ryzyka i konkretnymi krokami naprawczymi wykorzystasz bezpośrednio w dokumentacji technicznej.
- Audyt bezpieczeństwa IT pod kątem załącznika I: gdzie jesteś dziś, czego brakuje i w jakiej kolejności się tym zająć.
- Regularne testy i retesty powiązane z Twoim cyklem wydań, dzięki którym wykażesz skuteczne i regularne testowanie.
- Red teaming: sprawdzimy, czy Twój zespół wykryje prawdziwy atak i obsłuży go w terminach, których wymagają CRA i NIS2.
- Jeden test, kilka reżimów: wyniki, które wykorzystasz przy CRA, NIS2 i ISO 27001.
Powiązane artykuły: Czy ISO 27001 wystarczy do zgodności z ustawą o KSC · Test penetracyjny: klucz do udanego audytu cyberbezpieczeństwa · Co to jest test penetracyjny i po co się go robi
Chcesz wiedzieć, gdzie Twój produkt ma słabe punkty, zanim odkryje je atakujący? Umów bezpłatną konsultację.
Źródła
- Rozporządzenie (UE) 2024/2847 (akt o cyberodporności), EUR-Lex
- Cyber Resilience Act – Reporting obligations, Komisja Europejska
- Cyber Resilience Act – Implementation, Komisja Europejska
- List of CSIRTs Designated as Coordinators, ENISA
- CRA Article 14: Reporting duties, cyberresilienceact.eu
- ENISA Published the List of Coordinating CSIRTs, cyberresilienceact.eu
- CRA harmonised-standard deadlines pushed back, cyberresilienceact.eu
- CRA Article 64 – Penalties, SpringLex
- The Digital Omnibus and incident reporting, Taylor Wessing
Cyber Resilience Act – najczęstsze pytania
01Od kiedy obowiązuje Cyber Resilience Act?
Rozporządzenie (UE) 2024/2847 weszło w życie 10 grudnia 2024 r. i jest stosowane etapami. Przepisy o jednostkach notyfikowanych obowiązują od 11 czerwca 2026 r., obowiązki zgłoszeniowe producentów od 11 września 2026 r., a zasadnicze wymagania, ocena zgodności i oznakowanie CE od 11 grudnia 2027 r.
02Czy CRA obejmuje oprogramowanie, które udostępniamy za darmo?
Tak, jeśli udostępniasz je w ramach działalności handlowej, na przykład jako darmową aplikację do płatnej usługi. Poza zakresem jest tylko niekomercyjny open source.
03Jesteśmy firmą SaaS. Czy CRA nas dotyczy?
Czysty SaaS nie: to obszar NIS2, o ile spełniasz jej kryteria. Jeśli jednak razem z usługą dostarczasz aplikację, agenta lub urządzenie albo Twoja chmura jest niezbędna do działania tak dostarczanego produktu, CRA Cię dotyczy.
04Czy musimy zgłaszać podatność, którą znajdzie nasz pentester?
Nie. Zgłasza się tylko aktywnie wykorzystywane podatności. Podatność znalezioną podczas testu usuwasz w ramach procesu obsługi podatności, a informację o niej publikujesz po wydaniu poprawki.
05Komu zgłaszamy aktywnie wykorzystywaną podatność?
Zgłoszenie wysyłasz przez pojedynczą platformę sprawozdawczą ENISA (Single Reporting Platform), która doręcza je jednocześnie ENISA i zespołowi CSIRT wyznaczonemu na koordynatora w państwie członkowskim Twojej głównej siedziby, czyli tam, gdzie przeważnie zapadają decyzje o cyberbezpieczeństwie Twoich produktów. Jeśli zapadają w Polsce, jest nim CERT Polska (CSIRT NASK). Wczesne ostrzeżenie trzeba wysłać w ciągu 24 godzin od momentu, w którym dowiesz się o podatności.
06Co z produktami, które sprzedaliśmy przed grudniem 2027 r.?
Obowiązki zgłoszeniowe dotyczą ich już od 11 września 2026 r. Wymagania z załącznika I obejmą je tylko wtedy, gdy po 11 grudnia 2027 r. istotnie je zmodyfikujesz.
07Czy warto czekać na normy zharmonizowane?
Nie. Normy wciąż są dopracowywane, a ich terminy się przesuwają, ale obsługa podatności, SBOM, ocena ryzyka i testy od nich nie zależą. Te kroki są potrzebne niezależnie od tego, którą drogą wykażesz zgodność.